Teknoloji dünden bugüne her alanda ciddi anlamda gelişim ve değişim gösteren bir olgudur. İnsanoğlunun var olduğu dönemden itibaren gelişim değişim ve dönüşüm kaçınılmaz olmuştur.Taş devrinden bugüne değin atılan inanılmaz adımlar vardır. Nitekim her alanda olduğu gibi sağlık alanında teknolojik olarak çok ciddi gelişim ve değişimler yaşanmaktadır.
Özellikle sağlık teknolojileri için şu net bir biçimde baştan ifade edilebilir. Dünyada mekanik el ile kullanılan tıbbi cihazlardan bugün artık insanların akıl sınırlarını zorlayan çok önemli teknolojik ürünlere bilim insanları imza atmış durumdadır. Bu yazıda da dünden bugüne sağlık teknolojileri hakkında bilgi verilecektir. Şimdi adım adım ilerleyelim.
Sağlık Teknolojisi Kavramı Nedir?
Sağlık teknolojisinin tarihçesini vermeden önce kavramın ne olduğunu ifade etmek gerekir. Sağlık teknolojileri herhangi bir alanda yaşanan ister fiziksel olsun, ister ruhsal yaşanan sorunun giderilmesi amacı ile geliştirilmiş olan her türlü cihaz, aşı, sistem, ilaç, prosedürler gibi olgulardır. Bunlar birlikte kullanılabileceği gibi ayrı ayrı da hastalığın durumuna ve türüne göre kullanılabilmektedir. Dolayısı ile sağlık teknolojileri kavramı son derece geniştir.
Henüz sağlık teknolojisi olgusunun olmadığı dünyanın en eski medeniyetleri olan Çin, Mısır, Hindistan gibi ülke ve topluluklarda bugün büyük kentlerde yaşayan beyaz yakalıların özellikle vazgeçilmezleri arasında olan masaj insanları tedavi etme amaçlı olarak el ve muhtelif türden yağlar ile yapılan bir iyileştirme metodudur. Öyle ki masaj hem felç gibi sağlık sorunları için hem de ruhsal sorunlar için yıllarca kullanılmıştır. Yani bir tür işin atası olarak da kabul edilmesi mümkündür.
Sağlık Teknolojilerinde Adım Adım Teknoloji
Sağlık teknolojisi ile ilgili gelişmeler tam anlamı ile 18. Yüzyılda net bir biçimde görünür hale gelmiştir. İlk başlarda henüz teknoloji bu kadar ileri düzeyde olmadığı için anestezi uygulaması yapılamadığından kişiler ameliyat olacağı zaman bayıltma amaçlı olarak çok daha ilkel örneğin kafalarına vurma gibi sonrasında tramva yaratacak uygulamalar yapılmıştır. Bunlar da beraberinde başka riskleri getirmiştir.
- Osteotom: Sağlık teknolojisi denilince akla ilk gelen ve ilk bilinen cihaz bu cihazdır. Bir diğer adı kemik kesisi olan bu cihaz son derece mekanik ve elde kullanılan el aleti tarzında olan bir sağlık ekipmanıdır. Ürünün kullanım amacı ise vücutta olan muhtelif türden kemiklerin kesilmesidir. Normal bıçağa benzer bir görünümü vardır.
- Diş anahtarı: Teknolojisinin henüz bu derece ileri olmadığı bir çağda insanların dişlerinin çekilmesi için kullanılan ürün diş anahtarı adı verilen üründür. Kökü içinde kalan ve kırılan dişler için kullanılmış olan bir ekipmandır. Son derece ilginç bir görüntüsü vardır.
- Kafatası matkabı: Sağlık teknolojisi adım adım ilerler iken insanların karşısına çıkan bir diğer ürün kafatası matkabı adı verilen matkap türüdür. Normal endüstriyel alanlarda kullanılan matkap ile aynı işi gören bir üründür. Kafatası ameliyatları için kullanılan ilkel mekanik bir ürün olarak sağlık teknolojisindeki yerini almıştır. Kafatasında delik açmak için kullanılmıştır.
Üstte verilen bu bilgilerden sonra biraz daha adım adım atarak şu bilgiler verilebilir: Bilindiği gibi dünyaca ünlü bilim insanı Pastör’ün kuduz aşısını bulması sağlık alanında tam anlamı ile bir devrim niteliğinde yer alır. Bu durum sağlık alanında başka gelişmeleri tetiklemiştir. Bunlardan ilki 1789 yılında enjeksiyon ünitesi olmuştur. 19. Yüzyıla gelindiğinde sağlık sektörü için bir başka önemli ürün olan stetoskop 1816 senesinde kullanılmaya başlamıştır.
1895 senesinde ise röntgen ışınları tıp sektöründe kullanılır hale gelmiştir. Her biri alanında son derece önemli buluşlardır. 20. Yüzyıla gelindiğinde ise tıp sektörünün işini kolaylaştıran diğer tıbbi cihazlar insanların yaşamına girmiştir. Bunlar asepsi antisepsi anestezi ve kan nakli teknikleri cerrahi uygulamalarıdır. Yine bu dönemde beden termometresi, oftalmoskop, sistoskop, laringoskop, gastroskop, sfigmomanometre, elektrokardiyograf ve 1950’li olan dönemde ticari kullanıma girmiş olan transistorlar vardır.
Bunların akabinde bilgisayarlı tomografi, MR cihazları, diyaliz cihazları, kobalt terapi cihazları yoğun bakım sistemleri, koroner by pass cerrahi tekniği insanların yaşamına girmiş durumdadır. Organ doku nakil cihazları da bu gelişmeleri takip etmiş durumdadır. Bugün artık akıllı robotlar son sistem teknoloji ile ameliyatlar yapmakta, üç boyutlu yazıcılar bilim sektöründe kullanılır hale gelmiştir.
Hatta insülin salgılayan akıllı lensler bile mevcuttur. Son dönemlerde ALS hastalığı ile ilgili tedavi edici çok önemli sağlık teknolojileri de geliştirilmekte ve ölümcül tedavisi olmayan hastalık için sağlık teknolojileri alanında umut verici gelişmeler yaşanmaktadır. Benzer bir durum Corona aşıları için de söylenebilir.
Gelecekte ise gerek ülkemizde gerek dünyada devrim niteliği gösterecek sağlık teknolojilerin kullanılması ve robotların birçok şeyi halletmesi beklenilmektedir. Ayrıca sağlık teknolojilerinde yeni dönemde yapay zekanın da etkin kullanılacağı bilim insanları tarafından öngörülen bir durumdur.
“Bilim ve Teknolojinin ilişkisi: Teknolojinin Yararları ve Zararları” içeriğimizin detaylarına buradan ulaşabilirsiniz!
